آنچه در این پست میخوانید
- آناتومی کاربردی تاندون براکیالیس
- اندیکاسیونها و کنتراندیکاسیونهای تزریق در تاندون براکیالیس
- نکات تکنیکی انجام تزریق در تاندون براکیالیس
- عوارض احتمالی و مدیریت آن
- مراقبتهای پس از تزریق
آناتومی کاربردی تاندون براکیالیس
عضله براکیالیس و موقعیت آن
عضله براکیالیس (Brachialis) یک عضله عمقی در بازو است که درست در زیر عضله دوسربازویی (Biceps Brachii) قرار گرفته و نقش اصلی آن خم کردن مفصل آرنج است. این عضله از سطح قدامی استخوان هومروس (Humerus) منشاء گرفته و به توبروزیته اولنا (Ulnar Tuberosity) و زائده کورونوئید اولنا (Coronoid Process of Ulna) متصل میشود. تاندون انتهایی براکیالیس، که هدف تزریق ماست، در قسمت قدامی مفصل آرنج و در عمق قرار دارد. شناسایی دقیق آن برای تزریق موفقیتآمیز ضروری است.
اهمیت بالینی
به دلیل نقش محوری در فلکسیون آرنج، تاندون براکیالیس میتواند در معرض آسیبهای ناشی از overuse یا ترومای مستقیم قرار گیرد که منجر به تاندونیت یا تاندینوپاتی میشود. دردهای قدامی آرنج، به ویژه هنگام خم کردن آرنج یا بلند کردن اجسام، از علائم شایع آسیب این تاندون است. تزریق مواد درمانی، از جمله کیت PRP، کیت اگزوزوم اتولوگ و کیت PRF که توسط “ایران پی آر پی” عرضه میشوند، میتواند در کاهش التهاب و تسریع روند ترمیم در این موارد مؤثر باشد.
اندیکاسیونها و کنتراندیکاسیونهای تزریق در تاندون براکیالیس
اندیکاسیونها
- تاندینیت براکیالیس (Brachialis Tendinitis): التهاب تاندون براکیالیس که معمولاً ناشی از فعالیتهای تکراری یا ترومای حاد است.
- تاندینوپاتی براکیالیس: آسیب مزمن و دژنراتیو تاندون بدون حضور التهاب مشخص.
- دردهای مزمن قدامی آرنج با منشاء تاندون براکیالیس که به درمانهای محافظهکارانه پاسخ ندادهاند.
- به عنوان بخشی از رویکرد درمانی جامع برای آسیبهای مفصل آرنج، به ویژه زمانی که عضله براکیالیس درگیر باشد.
کنتراندیکاسیونها
- عفونت فعال در محل تزریق یا عفونت سیستمیک.
- اختلالات انعقادی شدید یا مصرف داروهای ضد انعقاد که قابل قطع کردن نیستند.
- آلرژی شناخته شده به هر یک از اجزای داروی تزریقی (در صورت استفاده از داروهای دیگر).
- شکستگی حاد یا بیثباتی شدید در مفصل آرنج.
- بارداری (به خصوص در مورد برخی داروهای تزریقی).
- وجود تومور در نزدیکی محل تزریق.
نکات تکنیکی انجام تزریق در تاندون براکیالیس
آمادهسازی بیمار و محل تزریق
بیمار را در وضعیت نشسته یا خوابیده قرار دهید. آرنج بیمار باید کمی خم باشد (حدود 20-30 درجه فلکسیون) تا عضله براکیالیس تا حدی شل شود و دسترسی به تاندون تسهیل گردد. محل تزریق باید به دقت با استفاده از مواد ضدعفونی کننده مناسب (مانند کلرهگزیدین یا بتادین) تمیز شود. در صورت لزوم، میتوان از بیحسی موضعی سطحی (مانند اسپری کلراید اتیل) یا تزریق لیدوکائین زیرجلدی استفاده کرد.
تکنیک تزریق (با یا بدون هدایت سونوگرافی)
تزریق در تاندون براکیالیس به دلیل عمق و نزدیکی به ساختارهای حیاتی، نیازمند دقت بالایی است. استفاده از هدایت سونوگرافی (Ultrasound Guidance) به شدت توصیه میشود تا از قرارگیری دقیق سوزن اطمینان حاصل شود و از آسیب به عروق و اعصاب (به ویژه عصب مدیان و شریان براکیال) جلوگیری گردد.
- پالپاسیون و لندمارکهای سطحی (در صورت عدم دسترسی به سونوگرافی): تاندون براکیالیس را میتوان در عمق و میانه قدام آرنج، بین عضله دوسربازویی و استخوان براکیورادیالیس، لمس کرد. از بیمار بخواهید آرنج خود را در برابر مقاومت خم کند تا عضله براکیالیس منقبض شده و بهتر لمس شود. نقطه دردناک را مشخص کنید.
- تکنیک تزریق با سونوگرافی:
- پروب سونوگرافی خطی با فرکانس بالا (High-frequency linear probe) را در قسمت قدامی مفصل آرنج، در نمای عرضی (Transverse view)، قرار دهید.
- تاندون براکیالیس را در عمق عضله دوسربازویی و در تماس با استخوان هومروس و اولنا شناسایی کنید. این تاندون معمولاً هیپواکوئیک (Hypoechoic) با فیبرهای هایپراکوئیک (Hyperechoic) داخلی دیده میشود.
- سوزن (معمولاً گیج 25-27، طول 1.5 اینچ) را در تکنیک “in-plane” یا “out-of-plane” تحت هدایت سونوگرافی به سمت تاندون هدایت کنید.
- هدف قرار دادن فضای پرتاندون (peritendinous space) یا داخل تاندون (intratendinous) بسته به نوع آسیب و ماده تزریقی است. در تزریق PRP یا اگزوزوم، معمولاً تزریق داخل تاندونی یا در ناحیه آسیبدیده تاندون ترجیح داده میشود.
- پس از اطمینان از موقعیت صحیح سوزن و عدم آسپیراسیون خون، ماده درمانی (مانند کیت PRP، کیت اگزوزوم اتولوگ یا کیت PRF از “ایران پی آر پی”) را به آرامی تزریق کنید. پخش شدن ماده تزریقی در سونوگرافی قابل مشاهده خواهد بود.
- ماده تزریقی: “ایران پی آر پی” کیتهای PRP، کیتهای اگزوزوم اتولوگ و کیتهای PRF را جهت استفاده در این تزریقات فراهم میکند که میتوانند به ترمیم و بازسازی بافت آسیبدیده کمک کنند.
عوارض احتمالی و مدیریت آن
عوارض شایع
- درد و کبودی در محل تزریق: معمولاً خفیف و گذراست و با کمپرس سرد و مسکنهای بدون نسخه قابل کنترل است.
- تورم: ناشی از التهاب موقت یا حجم ماده تزریقی.
عوارض نادر اما جدی
- عفونت: با رعایت کامل اصول استریلیزاسیون به حداقل میرسد. در صورت بروز، نیاز به درمان آنتیبیوتیکی و در موارد شدید، تخلیه چرک دارد.
- آسیب عصبی: آسیب به عصب مدیان یا سایر اعصاب نزدیک ممکن است منجر به پارستزی، ضعف یا درد شود. هدایت سونوگرافی خطر این عارضه را به شدت کاهش میدهد.
- آسیب عروقی: سوراخ شدن شریان براکیال یا وریدهای همراه که میتواند منجر به هماتوم بزرگ شود. آسپیراسیون قبل از تزریق و استفاده از سونوگرافی حیاتی است.
- واکنش آلرژیک: به ندرت، به خصوص در صورت استفاده از مواد حاوی افزودنی.
- تشدید درد: به خصوص در ساعات اولیه پس از تزریق PRP، ممکن است به دلیل پاسخ التهابی اولیه، درد تشدید شود که معمولاً موقتی است.
- پارگی تاندون: بسیار نادر، اما تزریق مکرر کورتیکواستروئیدها (که در مورد PRP و اگزوزوم صدق نمیکند) میتواند خطر پارگی را افزایش دهد.
مدیریت عوارض
درد و تورم خفیف با استراحت، کمپرس سرد و داروهای ضد درد غیراستروئیدی (NSAIDs) قابل کنترل است. در صورت بروز علائم عفونت (قرمزی، گرمی، تورم شدید، تب، ترشح)، بیمار باید فوراً به پزشک مراجعه کند. آسیبهای عصبی یا عروقی نیاز به ارزیابی فوری و مدیریت تخصصی دارند.
مراقبتهای پس از تزریق
توصیههای عمومی
پس از تزریق، به بیمار توصیه میشود که از فعالیتهای سنگین و فشار آوردن به آرنج برای 24 تا 48 ساعت اول اجتناب کند. استفاده از کمپرس سرد در محل تزریق برای کاهش درد و تورم مفید است. در صورت نیاز، مسکنهای بدون نسخه (مانند استامینوفن) تجویز شود. از مصرف NSAIDs در 7-10 روز اول پس از تزریق PRP یا اگزوزوم خودداری شود، زیرا ممکن است در فرآیند التهابی مورد نیاز برای ترمیم اختلال ایجاد کنند.
توانبخشی و بازگشت به فعالیت
برنامه توانبخشی باید متناسب با وضعیت بیمار و نوع آسیب طراحی شود. معمولاً پس از چند روز استراحت نسبی، میتوان تمرینات ملایم دامنه حرکتی را آغاز کرد و به تدریج با توجه به تحمل بیمار و کاهش درد، تمرینات تقویتی را اضافه نمود. بازگشت تدریجی به فعالیتهای روزمره و ورزشی، تحت نظر فیزیوتراپیست، از اهمیت بالایی برخوردار است تا از عود آسیب جلوگیری شود و نتایج تزریق به حداکثر برسد.
برای اطلاعات بیشتر در مورد کیتهای PRP، کیتهای اگزوزوم اتولوگ و کیتهای PRF که توسط “ایران پی آر پی” عرضه میشوند، میتوانید به وبسایت ما مراجعه کنید.